Pretoria kleurt paars met jacaranda's

Er zijn van die plekken die je meteen herkent aan één beeld. Kaapstad heeft de Tafelberg, de Karoo heeft zijn eindeloze vlaktes en Pretoria? Pretoria heeft jacaranda's. Elk voorjaar verandert deze Zuid-Afrikaanse hoofdstad in een paarse bloemenzee. Straten, parken, tuinen en complete woonwijken verdwijnen onder een dak van paarse bloesem. Het levert niet alleen prachtige plaatjes op, maar ook een jaarlijks terugkerend fenomeen waar inwoners van Pretoria reikhalzend naar uitkijken. Maar wist je dat deze beroemde bomen helemaal niet uit Zuid-Afrika komen? En dat er aan hun komst naar Pretoria een bijzonder verhaal voorafging?

Waarom heet Pretoria Jacaranda City?

Als je Pretoria tussen eind september en november bezoekt, begrijp je meteen waar de bijnaam vandaan komt. Naar schatting staan er tienduizenden jacarandabomen in en rond Pretoria. Sommige bronnen spreken zelfs over bijna 70.000 exemplaren. En al die bomen staan tegelijkertijd in bloei.

De bloemen zijn (meestal) blauwpaars tot lila en groeien in opvallende trosvormen. Wanneer de bloesem valt, verandert het straatbeeld opnieuw. Trottoirs, grasvelden en auto's krijgen een paars tapijt. Een beetje pech als je net je auto hebt gewassen, maar het levert wel een spectaculair gezicht op.

Intussen is de jacaranda veel meer dan alleen maar een boom. Hij hoort bij de identiteit van de stad Pretoria in het bijzonder en Zuid-Afrika in het algemeen. Niet voor niets is een van de populairste radiostations in Zuid-Afrika: Jacaranda FM.

De jacaranda komt helemaal niet uit Afrika

Grappig genoeg komt de jacaranda oorspronkelijk helemaal niet uit Afrika, maar uit Zuid-Amerika. Met name uit Brazilië. De eerste exemplaren verschenen in Pretoria in 1888. Ze werden geplant in de tuin van Myrtle Lodge in Sunnyside. Deze oorspronkelijke bomen staan hier nog altijd, maar tegenwoordig maakt Myrtle Lodge deel uit van een schoolterrein. Het is dus niet in gebruik als openbare toeristische attractie, maar je kunt deze ​​historische bomen wel bekijken vanaf de rand van het terrein (146 Celliers Street, Sunnyside, Pretoria).

In 1906 schonk de kweker en handelaar James Clark tweehonderd jacarandabomen aan Pretoria. Hij kreeg daardoor de bijnaam Jacaranda Jim. Op grote schaal werden bomen langs de straten geplant. Vooral vanaf 1911 kreeg het paarse straatbeeld steeds meer vorm. En zo groeide een boom uit Zuid-Amerika uit tot hét symbool van Pretoria.

Wanneer bloeien de jacaranda's in Pretoria?

De jacaranda's bloeien doorgaans tussen eind september en half november. De precieze timing verschilt per jaar en is afhankelijk van onder andere temperatuur en weersomstandigheden. Vooral oktober is meestal een bijzonder mooie maand om Pretoria te bezoeken. Dan staan veel bomen volop in bloei en kun je op verschillende plekken genieten van het paarse spektakel. Maar ook begin november kun je nog volop bloeiende bomen tegenkomen, al kan het per wijk verschillen.

Jacaranda's en studenten

Jacaranda's zijn nauw verbonden met het studentenleven in Pretoria. De paarse bloesem markeert het begin van de laatste examens en het einde van het academische jaar. Daarnaast geloven studenten van de Universiteit van Pretoria je zeker zult slagen voor je examens als er tijdens de examenperiode een jacarandabloem op je hoofd valt.

Of dat werkelijk zo is? Wie zal het zeggen. Maar als je dan toch in Pretoria bent tijdens het bloeiseizoen, kun je net zo goed even onder de jacaranda's doorlopen. Wie weet brengt een vallende bloem je geluk!

Moeten de jacarandabomen eigenlijk wel blijven?

Dat hangt ervan af aan wie je het vraagt. De natuurbeschermers zullen zeggen dat de boom een bedreiging vormt voor inheemse vegetatie en waterbronnen. Door hen wordt de boom dan ook als uitheemse invasieve soort beschouwd. In de bush en andere minder dicht bevolkte gebieden, zie je dan ook dat jacaranda's langzaam maar zeker verdwijnen uit tuinen. In het wild groeiende jacaranda's worden gerooid.

Vraag je het aan de inwoners van Pretoria en andere Zuid-Afrikaanse steden dan is er echter grote weerstand tegen het verwijderen van de bomen. De jacaranda's zijn een belangrijk cultureel erfgoed en spelen een grote rol bij de emotionele verbondenheid van de mensen met hun leefomgeving.

Pretoria op zijn mooist

De jacaranda's zijn dan wel niet inheems, maar ze zijn inmiddels onlosmakelijk verbonden met Pretoria. Ze brengen ieder jaar kleur in de stad en zorgen ervoor dat mensen even stilstaan bij iets heel eenvoudigs: een boom die bloeit. Dus als je ooit de kans krijgt om Pretoria in het bloeiseizoen te bezoeken, zou ik die kans niet laten liggen.

Want sommige dingen kun je nu eenmaal beter zelf zien dan op een foto.

Dare to discover!